Skip Ribbon Commands
Skip to main content
ISSN 1859 - 2953

Chủ quyền kinh tế của Việt Nam trước tác động của cơ chế điều chỉnh biên giới carbon

07:52 - 14/05/2026

LẬP PHÁP - Cơ chế điều chỉnh biên giới carbon (CBAM) của Liên minh châu Âu (EU) ra đời trong bối cảnh toàn cầu đẩy mạnh quá trình chuyển đổi xanh và hiện thực hóa các cam kết quốc tế về biến đổi khí hậu. CBAM không chỉ là một công cụ môi trường - thương mại mà còn bao hàm các yếu tố có khả năng tác động sâu rộng đến chủ quyền kinh tế của các quốc gia ngoài EU, đặc biệt là các nước đang phát triển như Việt Nam. Bài viết phân tích các khía cạnh pháp lý của CBAM dưới góc nhìn chủ quyền quốc gia, làm rõ cách thức cơ chế này ảnh hưởng đến quyền tự chủ của Việt Nam trong việc hoạch định chính sách khí hậu. Trên cơ sở đó, bài viết đề xuất một số định hướng nhằm bảo đảm chủ quyền kinh tế và củng cố quyền tự quyết chính sách khí hậu của Việt Nam trong tiến trình hội nhập xanh toàn cầu.

Đổi mới quy trình lập pháp tại Việt Nam trong bối cảnh cách mạng công nghiệp lần thứ tư

07:31 - 13/05/2026

LẬP PHÁP - Đối với hệ thống pháp luật các quốc gia và pháp luật quốc tế, cách mạng công nghiệp lần thứ tư làm thay đổi sâu sắc tư duy, cách thức xây dựng, hoàn thiện nội dung của nhiều lĩnh vực pháp luật,làm nảy sinh những vấn đề mới về pháp lý, tác động trực tiếp tới hoạt động xây dựng, hoàn thiện pháp luật của mỗi quốc gia. Trong quá trình này, hoạt động lập pháp ở Việt Nam phải tiếp tục được đổi mới toàn diện, trong đó phải chú trọng hơn đổi mới quy trình lập pháp. Bài viết chia sẻ những nhận định về tác động của cách mạng công nghiệp lần thứ tư đến hoạt động lập pháp, chia sẻ cách thức ứng xử của một số quốc gia về vấn đề này và từ đó rút ra những hàm ý chính sách cho Việt Nam.

Một số vấn đề về pháp luật ngân hàng trong bối cảnh chuyển đổi số ở Việt Nam hiện nay

07:45 - 08/05/2026

LẬP PHÁP - Trong bối cảnh chuyển đổi số đối với mọi lĩnh vực của nền kinh tế (đặc biệt là lĩnh vực tài chính - ngân hàng) ở Việt Nam hiện nay, việc xác định những thách thức đặt ra đối với hệ thống pháp luật nói chung và pháp luật ngân hàng nói riêng là hết sức cần thiết, từ đó đưa ra các định hướng và giải pháp hoàn thiện pháp luật, bảo đảm phát triển nền kinh tế số minh bạch, hiệu quả, bảo vệ các quyền và lợi ích hợp pháp của người tiêu dùng dịch vụ ngân hàng. Bài viết tập trung phân tích đặc điểm của chuyển đổi số trong lĩnh vực ngân hàng, những vấn đề đặt ra đối với pháp luật ngân hàng trong bối cảnh chuyển đổi số và nêu ra các giải pháp hoàn thiện.

Tiếp tục xây dựng và hoàn thiện thể chế phát triển kinh tế - xã hội theo Nghị quyết Đại hội lần thứ XIV của Đảng

07:25 - 06/05/2026

LẬP PHÁP - Một trong những quan điểm và định hướng lớn được Văn kiện Đại hội XIV của Đảng khẳng định là phải tiếp tục xây dựng và hoàn thiện thể chế, đặc biệt là thể chế phát triển kinh tế - xã hội và coi đây là khâu đột phá chiến lược có vai trò đặc biệt quan trọng với sự phát triển nhanh và bền vững đất nước trong kỷ nguyên mới. Nội dung bài viết này phân tích, làm rõ vai trò của thể chế trong kỷ nguyên mới, đồng thời nêu ra một số định hướng tiếp tục xây dựng và hoàn thiện thể chế phát triển kinh tế - xã hội trong kỷ nguyên mới.

Nâng cao hiệu quả hoạt động của đại biểu Quốc hội khóa XVI: Tiếp cận từ địa vị pháp lý đến năng lực thực hiện nhiệm vụ

07:35 - 04/05/2026

LẬP PHÁP - Trong bài viết này, tác giả tập trung phân tích quy định của Hiến pháp và Luật Tổ chức Quốc hội về địa vị pháp lý của đại biểu Quốc hội, khẳng định nguyên tắc bình đẳng giữa đại biểu hoạt động chuyên trách và hoạt động không chuyên trách, đồng thời làm rõ sự khác biệt thông qua điều kiện và mức độ thực thi nhiệm vụ. Từ thực tiễn hoạt động của Quốc hội khóa XV và kết quả bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI, bài viết chỉ ra xu hướng nâng cao tính chuyên nghiệp, chất lượng và yêu cầu ngày càng cao đối với đại biểu Quốc hội. Trên cơ sở đó, tác giả đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động của đại biểu Quốc hội.  

Cải cách phân quyền trung ương - địa phương ở Nhật Bản và một số kinh nghiệm đối với Việt Nam

07:34 - 01/05/2026

LẬP PHÁP - Nhật Bản và Việt Nam đều theo mô hình nhà nước đơn nhất. Bối cảnh và thực trạng tổ chức, mối quan hệ giữa chính quyền trung ương và chính quyền địa phương của Nhật Bản cuối thế kỷ XX (trước khi thực hiện cải cách phân quyền) có nhiều điểm khá tương đồng với thực trạng và yêu cầu đổi mới tổ chức, hoạt động của chính quyền địa phương ở Việt Nam hiện nay. Trên cơ sở khái quát bối cảnh, triết lý phân quyền, những kết quả đạt được, cũng như một số vấn đề đặt ra từ cuộc cải cách phân quyền này của Nhật Bản, bài viết rút ra một số kinh nghiệm mà Việt Nam có thể tham khảo trong việc đổi mới, hoàn thiện chính sách, pháp luật về đẩy mạnh phân cấp, phân quyền.

Thực tiễn áp dụng pháp luật về chế tài phạt vi phạm trong hợp đồng thương mại

07:21 - 29/04/2026

LẬP PHÁP - Trong hoạt động thương mại, hợp đồng thương mại là cơ sở để xác lập quyền, nghĩa vụ của các chủ thể tham gia. Luật Thương mại năm 2005 đã ban hành khung pháp lý về các chế tài do vi phạm trong hợp đồng thương mại, trong đó, phạt vi phạm được quan tâm vì đây là chế tài tiền tệ, mang tính cứng rắn, răn đe các chủ thể tham gia nhằm tuân thủ các điều khoản của hợp đồng. Bài viết phân tích, đánh giá thực tiễn áp dụng pháp luật về chế tài phạt vi phạm trong hợp đồng thương mại và kiến nghị hoàn thiện.

Căn cứ xử lý kỷ luật lao động sa thải - Một số hạn chế và giải pháp

07:40 - 28/04/2026

LẬP PHÁP - Nội dung bài viết này tập trung phân tích những bất cập trong quy định pháp luật về căn cứ xử lý kỷ luật lao động sa thải; trên cơ sở đó, tác giả đề xuất một số giải pháp nhằm hoàn thiện pháp luật về vấn đề này.

Nhà nước và pháp luật

LẬP PHÁP - Cơ chế điều chỉnh biên giới carbon (CBAM) của Liên minh châu Âu (EU) ra đời trong bối cảnh toàn cầu đẩy mạnh quá trình chuyển đổi xanh và hiện thực hóa các cam kết quốc tế về biến đổi khí hậu. CBAM không chỉ là một công cụ môi trường - thương mại mà còn bao hàm các yếu tố có khả năng tác động sâu rộng đến chủ quyền kinh tế của các quốc gia ngoài EU, đặc biệt là các nước đang phát triển như Việt Nam. Bài viết phân tích các khía cạnh pháp lý của CBAM dưới góc nhìn chủ quyền quốc gia, làm rõ cách thức cơ chế này ảnh hưởng đến quyền tự chủ của Việt Nam trong việc hoạch định chính sách khí hậu. Trên cơ sở đó, bài viết đề xuất một số định hướng nhằm bảo đảm chủ quyền kinh tế và củng cố quyền tự quyết chính sách khí hậu của Việt Nam trong tiến trình hội nhập xanh toàn cầu.

Chính sách

LẬP PHÁP - Nội dung bài viết tập trung phân tích, làm rõ xu hướng phát triển công trình xanh tại Việt Nam, đánh giá thực trạng chính sách, pháp luật điều chỉnh về hoạt động phát triển công trình xanh hiện nay, từ đó đưa ra một số kiến nghị hoàn thiện.

Kinh nghiệm quốc tế

LẬP PHÁP - Nhật Bản và Việt Nam đều theo mô hình nhà nước đơn nhất. Bối cảnh và thực trạng tổ chức, mối quan hệ giữa chính quyền trung ương và chính quyền địa phương của Nhật Bản cuối thế kỷ XX (trước khi thực hiện cải cách phân quyền) có nhiều điểm khá tương đồng với thực trạng và yêu cầu đổi mới tổ chức, hoạt động của chính quyền địa phương ở Việt Nam hiện nay. Trên cơ sở khái quát bối cảnh, triết lý phân quyền, những kết quả đạt được, cũng như một số vấn đề đặt ra từ cuộc cải cách phân quyền này của Nhật Bản, bài viết rút ra một số kinh nghiệm mà Việt Nam có thể tham khảo trong việc đổi mới, hoàn thiện chính sách, pháp luật về đẩy mạnh phân cấp, phân quyền.

Bàn về dự án luật

LẬP PHÁP - Bài viết góp ý một số vấn đề đối với Dự thảo Luật Luật sư (sửa đổi), bao gồm: cải cách mô hình tổ chức và hoạt động của tổ chức hành nghề luật sư, cải thiện điều kiện hành nghề và vai trò của luật sư, khuyến khích chuyển đổi số trong hoạt động nghề luật sư, với mục đích nâng cao khả năng cạnh tranh của luật sư Việt Nam trên thị trường dịch vụ pháp lý trong nước và quốc tế.

Thực tiễn pháp luật

LẬP PHÁP - Trong bối cảnh chuyển đổi số đối với mọi lĩnh vực của nền kinh tế (đặc biệt là lĩnh vực tài chính - ngân hàng) ở Việt Nam hiện nay, việc xác định những thách thức đặt ra đối với hệ thống pháp luật nói chung và pháp luật ngân hàng nói riêng là hết sức cần thiết, từ đó đưa ra các định hướng và giải pháp hoàn thiện pháp luật, bảo đảm phát triển nền kinh tế số minh bạch, hiệu quả, bảo vệ các quyền và lợi ích hợp pháp của người tiêu dùng dịch vụ ngân hàng. Bài viết tập trung phân tích đặc điểm của chuyển đổi số trong lĩnh vực ngân hàng, những vấn đề đặt ra đối với pháp luật ngân hàng trong bối cảnh chuyển đổi số và nêu ra các giải pháp hoàn thiện.

Tin tổng hợp

Thay mặt Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đã ký ban hành Nghị quyết số 1/2026/UBTVQH16 ngày 20 tháng 4 năm 2026 về việc điều chỉnh Chương trình lập pháp năm 2026. 

Thống kê truy cập

40635958

Tổng truy cập

Tạp chí điện tử Nghiên cứu lập pháp 

Tổng biên tập: TS. Trần Văn Biên

Tòa soạn: 35 Ngô Quyền - phường Cửa Nam - Hà Nội

Điện thoại: 08048376

Email: nclp@quochoi.vn - nghiencuulapphap@gmail.com

Website: https://lapphap.vn