18/07/2026 08:05:00 SA
LẬP PHÁP - Phòng, chống tham nhũng là nhiệm vụ trọng tâm của mọi quốc gia trong tiến trình xây dựng Nhà nước pháp quyền. Bên cạnh các thiết chế kiểm soát quyền lực từ bên trong bộ máy nhà nước, sự tham gia chủ động của người dân ngày càng được khẳng định là nhân tố then chốt quyết định hiệu quả của cuộc đấu tranh này. Bài viết phân tích cơ chế "khởi kiện quy tam" (qui tam) trong Đạo luật Yêu cầu bồi thường gian lận (False Claims Act) của Hoa Kỳ - một mô hình pháp lý đặc thù cho phép công dân trực tiếp khởi kiện nhân danh Chính phủ đối với các hành vi gian lận ngân sách công, đồng thời được hưởng một phần giá trị tài sản thu hồi. Trên cơ sở nghiên cứu lịch sử hình thành, cơ chế vận hành, thực tiễn áp dụng và những tranh luận pháp lý xoay quanh mô hình này, bài viết đánh giá khả năng vận dụng kinh nghiệm "khởi kiện quy tam" vào bối cảnh Việt Nam, từ đó đề xuất một số gợi mở lập pháp nhằm nâng cao vai trò của người dân trong công tác phòng, chống tham nhũng.
14/07/2026 08:05:00 SA
LẬP PHÁP - Sự phát triển của công nghệ thông tin đã đặt ra nhu cầu nhìn nhận lại các quy định về thừa kế. Bên cạnh di chúc văn bản và di chúc miệng được ghi nhận trong Bộ luật Dân sự năm 2015, di chúc số mở ra cơ hội về tiết kiệm chi phí, bảo mật và đặc biệt phù hợp với tài sản số như tài sản ảo hay tài sản mã hóa. Dựa trên nguyên tắc tương đương chức năng, kinh nghiệm quốc tế và các chuẩn an ninh, kết hợp mô hình hóa kiểm chứng, bài viết đề xuất mô hình di chúc số an toàn dựa trên hạ tầng khóa công khai và chia sẻ bí mật, đáp ứng yêu cầu bảo mật, toàn vẹn, xác thực và chống chối bỏ. Từ đó, kiến nghị hoàn thiện khung pháp lý để hướng tới khả năng công nhận di chúc số ở Việt Nam trong tương lai.
11/07/2026 08:05:00 SA
LẬP PHÁP - Trong bối cảnh tiếp tục xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam, việc đổi mới tổ chức và hoạt động của Quốc hội đòi hỏi phải tiếp tục hoàn thiện pháp luật về thủ tục làm việc của Quốc hội nhằm nâng cao hiệu quả thực hiện các chức năng lập hiến, lập pháp, giám sát tối cao và quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước. Trên cơ sở nghiên cứu các quy định của Hiến pháp hiện hành, Luật Tổ chức Quốc hội, Nội quy kỳ họp Quốc hội ban hành kèm theo Nghị quyết số 71/2022/QH15 và Nghị quyết số 208/2025/QH15, bài viết phân tích một số bất cập trong pháp luật hiện hành về tổ chức kỳ họp, lễ tuyên thệ, thủ tục chất vấn và trả lời chất vấn. Từ đó, bài viết đề xuất các kiến nghị nhằm hoàn thiện pháp luật về thủ tục làm việc của Quốc hội theo hướng chuyên nghiệp, dân chủ, minh bạch và đáp ứng yêu cầu đổi mới hoạt động của Quốc hội trong giai đoạn hiện nay.
03/07/2026 08:20:00 SA
LẬP PHÁP - Bài viết tập trung làm rõ cách thức nhận diện quyết định hành chính (QĐHC) trong pháp luật hành chính Việt Nam, trong bối cảnh việc phân biệt QĐHC với các hình thức văn bản hành chính khác vẫn còn nhiều lúng túng. Trên cơ sở phân tích các cách tiếp cận học thuật và thực tiễn pháp lý, bài viết chỉ ra hạn chế của cách tiếp cận dựa chủ yếu vào hình thức biểu hiện của văn bản; từ đó đề xuất cách tiếp cận QĐHC dựa trên bản chất pháp lý của hành vi thực thi quyền lực công; đồng thời bài viết xây dựng một hệ thống tiêu chí nhận diện nhằm hỗ trợ việc áp dụng pháp luật trong các trường hợp cụ thể, đặc biệt là các tình huống “giáp ranh”. Kết quả nghiên cứu góp phần làm rõ mối liên hệ giữa việc nhận diện QĐHC với yêu cầu kiểm soát quyền lực hành chính, qua đó cung cấp cơ sở lý luận cho việc hoàn thiện pháp luật về thủ tục ban hành và cơ chế kiểm soát QĐHC.
30/06/2026 08:08:00 SA
LẬP PHÁP - Sự xuất hiện của token (mã kỹ thuật số) trong bối cảnh công nghệ chuỗi khối phát triển mạnh mẽ đặt ra yêu cầu cấp thiết phải xác định rõ tính chất pháp lý và cơ chế điều chỉnh đối với loại tài sản mới này. Trên cơ sở lý luận về quyền tài sản, bài viết phân tích bản chất pháp lý của token nhằm làm rõ cơ sở xác lập, thực hiện và bảo hộ quyền của chủ thể trong môi trường số. Bằng phương pháp nghiên cứu luật học so sánh, các tác giả đối chiếu khung pháp lý điều chỉnh token của Hoa Kỳ và Singapore để làm rõ những khoảng trống và hạn chế trong hệ thống pháp luật Việt Nam hiện hành. Trên cơ sở đó, bài viết đề xuất các định hướng hoàn thiện pháp luật về tài sản số, hướng tới việc xây dựng cơ chế phân loại và điều chỉnh token phù hợp với bản chất quyền mà chúng thể hiện.
23/06/2026 08:35:00 SA
LẬP PHÁP - Mục tiêu đạt được phát thải ròng bằng “0” đến năm 2050 của Việt Nam không chỉ là một cam kết chính trị mà còn đòi hỏi một khung pháp lý vững chắc để bảo đảm tính khả thi và hiệu quả trong thực tiễn. Bài viết phân tích ứng dụng hai học thuyết pháp lý quốc tế quan trọng là “Người gây ô nhiễm phải trả tiền” và “Công lý môi trường” trong việc xây dựng khung pháp lý hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng “0”. Đồng thời, chứng minh rằng, hai học thuyết này đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng các chính sách môi trường vừa bảo vệ tài nguyên thiên nhiên, vừa bảo đảm sự công bằng trong quá trình chuyển đổi sang các-bon thấp. Thông qua các nghiên cứu điển hình từ các quốc gia phát triển, bài viết đề xuất cách thức áp dụng những học thuyết này trong thực tiễn của Việt Nam.
